Türkiye'de, bölgelerarası dengesizlikleri gidermek, sermayeyi tabana yaymak, istihdam yaratmak, katma değeri yüksek, ileri ve uygun teknolojileri kullanmak ve ülkenin uluslararası rekabet gücünü sağlamak için; yatırımların, Türkiye'nin uluslararası yükümlülüklerine aykırılık teşkil etmeyecek şekilde teşvik edilmesi, yönlendirilmesi ve desteklenmesi amacıyla, Beş Yıllık Kalkınma Planları ve Yıllık Programlarda öngörülen hedeflere uygun olarak "Yatırım Teşvik Mevzuatı" uygulanmaktadır.

Özellikle, 1980'li yıllardan itibaren piyasa ekonomisi, serbest rekabet ve dışa açılmaya dayalı bir ekonomik yaklaşımı benimseyen Türkiye'de halen Yıllık Programlara uygun şekilde düzenlenmiş yatırım teşvikleri geçerli bulunmaktadır.

Avrupa Birliği ile devam eden bütünleşme sürecine paralel olarak Türkiye, Gümrük Birliğine dahil olmuş bulunmaktadır. Gümrük Birliği şartları uyarınca kademeli olarak gümrük vergi ve harçları indirilirken Tüketicinin Korunmasına ilişkin mevzuat ile Rekabet Yasası da yürürlüğe girmiştir.

Devlet tarafından düzenlenmesi gereken bazı özellikli yatırım konuları ve Petrol yasası çerçevesinde düzenlenen yatırımlar hariç, Türkiye'de hemen her konuda yerli ve yabancı yatırımcılar serbest olarak yatırım yapabilmektedirler.

Yatırım Teşvik Mevzuatı çerçevesinde, yatırım teşvik belgesi alımı için yapılan müracaatların incelenmesi ve belge verilmesi görevi Hazine Müsteşarlı'ğına verilmiştir. Müsteşarlık bünyesinde, sözkonusu görevler, yabancı sermayeli yatırımlar için Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü diğer yatırımlar için Teşvik Uygulama Genel Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir.

Yatırım Teşvik Unsurları'ndan yararlanmak için esas, Yatırım Teşvik Belgesi almaktır. Teşvik unsurları, müracaat usulleri ve ilgili şartlar ileriki bölümlerde anlatılmaktadır.

Hükümet politikaları ile teşvik edilen sanayileşme çabaları çerçevesinde, Türkiye'de yatırım teşvik müracaatları daha çok "komple yeni yatırım" projeleri için yapılmaktadır. Yatırım teşvik belgelerinin, ana sektörlere göre dağılımında ise başı "imalat sanayi" yatırımları çekmektedir.

Dışa açılma politikası ve ülkeye yabancı sermayenin gelmesini teşvik amacıyla, tüm Dünya ülkelerinden yatırımcılar da Türkiye'de, Türk şirketlerine açık olan her konuda ve eşit şartlarda yatırım yapabilmekte ve teşvik alabilmektedirler. Yabancı sermayeli yatırımların yapılması, haklarının korunması ve ilgili diğer düzenlemeler, Yabancı Sermaye Mevzuatı çerçevesinde yapılmaktadır.

Haziran 2003 itibariyle Türkiye'de toplam 6,584 adet yabancı sermayeli şirket faaliyet göstermektedir. Bu şirketlerin sermaye menşeileri, ağırlıklı olarak OECD Ülkeleridir.

Ancak, herşeye rağmen Türkiye'ye arzu edilen ve beklenen miktarda yabancı sermaye girişi henüz sağlanamamıştır. Haziran 2003 itibariyle, ülkeye giriş yapmış olan toplam yabancı sermaye miktarı 16.4 Milyar ABD Doları tutarındadır.

Teşvik Belgesi Müracaatı

Hazine Müsteşarlığı'nın ilgili bölümüne müracaat ederek Yatırım Teşvik Belgesi alan şahıs veya kuruluşlar, geçerli mevzuat uyarınca Yatırım Teşvik Unsurları'ndan yararlanabilirler.

Yatırım teşvik unsurlarının ve müracaat usullerinin uygulanmasında, makro ekonomik politikalar ve arz-talep dengeleri gözetilerek, yatırım konuları ve coğrafi bölgeler itibariyle farklılıklar bulunmaktadır.

Yatırım Teşvik Belgesi almak için hazırlanacak bir Fizibilite Raporu'nda; yatırımla ilgili bilgiler, projenin tanımı, projenin kapasitesi, projenin teknolojik yönü, yatırım tutarı, işletme sermayesi, işletme gelir ve giderleri, yatırımın finansmanı, proje gelir, gider ve fon akışı, projenin yatırımcı açısından değerlendirilmesi, projenin ulusal ekonomi açısından değerlendirilmesi, projenin karlılık değerlendirilmesi gibi bilgi ve analizlerin bulunması gereklidir.

Bir proje çalışmasına katkıda bulunacak disiplinler şunlardır: Raporlama teknikleri, Yer seçim kriterleri, Fabrika enerji, nakliye, bakım vb. sistemleri, İstatistik analiz, Pazar araştırması, İthalat ve ihracat prosedürleri, Proje konusu üretim teknolojileri, Patent, lisans, know-how, İş akış şemaları, Tesis yerleşim planları, Kalite güvence prosedürleri, Üretim ve stok kontrol prosedürleri, Genel muhasebe prosedürleri, Maliyet muhasebesi prosedürleri, İnsan kaynakları yönetimi prosedürleri, Finansman prosedürleri, İşletme ekonomisi, Makro (ulusal) ekonomi.

Görüldüğü gibi bir yatırım projesinin yürütülmesi çok yönlü uzmanlık ve profesyonel bir yaklaşım gerektirmektedir. OPAL, yatırım projelerinin yönetimi de dahil olmak üzere proje ve fizibilite çalışmaları konusunda danışmanlık hizmetleri vermektedir.